Gây dựng đàn vịt bầu Quỳ, giữ giống đặc sản miền Tây Nghệ An

Mô hình chăn nuôi, bảo tồn giống vịt bầu Quỳ của gia đình anh Nguyễn Xuân An, xã Quỳ Châu, Nghệ An.

Kiên trì từ những lứa vịt đầu tiên

Vịt bầu Quỳ gắn bó lâu đời với đời sống và tập quán chăn nuôi của người dân miền Tây Nghệ An, được ưa chuộng nhờ thịt thơm, săn chắc và ít mỡ. Tuy nhiên, việc nuôi nhỏ lẻ, lai tạp qua nhiều thế hệ khiến nguồn giống mang những đặc tính vốn có ngày càng khó tìm.

Mong muốn giữ lại giống vịt đặc sản quê hương, năm 2025, anh Nguyễn Xuân An, sinh năm 1980, trú tại bản Tân Hương, xã Quỳ Châu, bắt đầu tìm mua vịt tại các hộ trong vùng để xây dựng đàn sinh sản. Cùng với đó, anh học kỹ thuật chọn giống, chăm sóc và ấp trứng.

Gia đình đầu tư gần 500 triệu đồng mua con giống, xây dựng chuồng trại và trang bị thiết bị chăn nuôi. Những lứa đầu chưa đạt kết quả như mong đợi: đàn vịt đẻ chưa đều, tỷ lệ trứng nở thấp, vịt con hao hụt nhiều.

“Ngay từ đầu, mong muốn lớn nhất của tôi là giữ lại giống vịt bầu Quỳ, một giống đặc sản của địa phương. Tuy nhiên, giai đoạn đầu gặp không ít khó khăn do chưa làm chủ được kỹ thuật chăm sóc, khiến đàn vịt chưa đẻ đều, tỷ lệ trứng nở còn thấp”, anh An chia sẻ.

Qua từng lứa nuôi, anh điều chỉnh cách chăm sóc, chú trọng tuyển chọn đàn bố mẹ, loại những cá thể không đạt yêu cầu và hạn chế lai tạp. Đàn vịt sinh sản dần ổn định, tỷ lệ đẻ và kết quả ấp nở được cải thiện.

Đến nay, gia đình duy trì khoảng 400 con vịt sinh sản. Theo anh An, mỗi con mái cho khoảng 70–100 quả trứng mỗi năm. Hệ thống máy ấp có sức chứa khoảng 5.000 trứng mỗi lứa; tỷ lệ nở hiện đạt khoảng 90%.

Anh An đã chủ động tìm hiểu, học hỏi kinh nghiệm về kỹ thuật chọn giống và chăm sóc đàn vịt.

Con giống được khách đặt mua

Vịt con được bán với giá 18.000–20.000 đồng/con. Ngoài khách hàng trong xã, nhiều hộ ở các địa phương khác cũng liên hệ đặt mua.

Theo anh An, có những lứa vịt vừa nở đã được khách đặt hết. Nguồn giống hiện chưa đáp ứng đủ nhu cầu của người mua. Việc duy trì chất lượng đàn bố mẹ và kiểm soát khâu ấp nở vì thế được gia đình chú trọng.

Bên cạnh cung cấp giống, anh còn nuôi khoảng 400 con vịt thương phẩm. Theo tính toán của gia đình, sau khi trừ chi phí, toàn bộ mô hình mang lại thu nhập khoảng 300–350 triệu đồng mỗi năm.

Từ một đàn vịt được gây dựng qua nhiều lần tuyển chọn, mô hình đang tạo thêm nguồn giống cho người chăn nuôi, đồng thời góp phần duy trì những đặc tính của vịt bầu Quỳ tại địa phương.

Anh An đã mạnh dạn đầu tư gần 500 triệu đồng mua con giống, xây dựng chuồng trại và trang thiết bị phục vụ chăn nuôi.

Nhờ kiểm soát tốt các khâu kỹ thuật của hệ thống máy ấp trứng, tỷ lệ trứng nở đạt khoảng 90%.

Gia đình anh An hiện đã gây dựng được khoảng 400 con vịt sinh sản. Mỗi con cho từ 70 đến 100 quả trứng mỗi năm, mang lại thu nhập ổn định cho gia đình.

Gắn giữ giống với liên kết sản xuất

Ông Nguyễn Văn Dũng, Chủ tịch UBND xã Quỳ Châu, cho biết địa phương xác định bảo tồn và phát triển giống vật nuôi bản địa là một hướng đi trong phát triển kinh tế nông nghiệp, nâng cao thu nhập cho người dân.

Thời gian tới, xã sẽ xây dựng kế hoạch phát triển giống vịt bầu Quỳ theo từng giai đoạn; hướng dẫn người dân áp dụng tiến bộ kỹ thuật trong chăm sóc, phòng chống dịch bệnh và ấp trứng.

Địa phương cũng khuyến khích các hộ liên kết sản xuất, chủ động nguồn giống, từng bước mở rộng quy mô gắn với tìm kiếm thị trường tiêu thụ ổn định.

Với anh An, công việc bắt đầu từ mong muốn giữ giống vịt quê hương. Sau những khó khăn ban đầu, đàn vịt sinh sản và những lứa con giống được khách đặt mua đang tạo cơ sở để gia đình tiếp tục đầu tư, phát triển mô hình.